Het onderzoek

Een scenario-opdracht werd een fascinerende zoektocht

Wat aanvankelijk eind 2015 begon als een opdracht voor een filmproducent, om een scenario te schrijven voor een animatiefilm met als rode draad het leven van Vincent van Gogh, ging verder als (uitgebreid) onderzoek. Het plot in het script eindigde bij De Sterrennacht die Van Gogh in 1889 maakte vanuit Saint-Paul-de-Mausole. In het script was dit de sterrennacht afgebeeld als fietspad in Nuenen, een creatie van Daan Roosegaarde, als fysieke grens die uit de lucht gevallen was op aarde.

Feitelijk was mijn eerste kennismaking met Vincent van Gogh begin jaren ’90 toen ik had gesolliciteerd bij VVV Van Gogh Zundert. Ik had net een toeristische opleiding afgerond en vond het reuze interessant om in Zundert te gaan werken. Maar ik werd niet aangenomen. Een andere sollicitant kreeg de eer. Het onderwerp Vincent van Gogh raakte op de achtergrond door werk en andere studierichtingen. Tot in 2015 …

Tijdens de opleiding onderzoeksjournalistiek heb ik mijn eerste bevindingen van De Sterrennacht 1889 als studieopdracht ingeleverd wat tegelijkertijd een expositie werd in de Van Gogh Kerk Etten-Leur, juni 2017. En zo ging het verder …

Het Sterrennacht fietspad in Nuenen dat eind 2014 is geopend was een magische grens als plot in het scenario voor een animatiefilm eind 2015, een scenarioscript dat niet doorging om contractuele redenen – foto Claudia Koole

Duurzaamheid  – Naarmate het onderzoek vorderde, kwam steeds meer de term en betekenis van duurzaamheid in beeld. Niet de duurzaamheid met betrekking tot het materiaal waarmee Vincent van Gogh werkte, maar een duurzaamheid op mentaal vlak uitgaande van de intentie waarmee deze Nederlandse kunstschilder uit de 19e eeuw leefde en vaak werkte. Al snel bleek dat deze vorm van duurzaamheid niet alleen voor zijn tijd gold, maar ook  voor ons tijdperk en de generaties na ons.

Ook de liefde voor natuur en alles wat erin leefde behoort vandaag de dag tot onze duurzaamheid met verwijzing naar de Global Goals/SDGs 14 en 15, resp. als Leven in het water en Leven op het land gelinkt aan SDG 13 als Klimaatactie. Deze vorm van verduurzaming kan opnieuw opgepakt worden via de werken van Vincent van Gogh. Zijn omgang met de natuur is een voorbeeld hoe we opnieuw naar een stukje schepping kunnen kijken met respect. Met name zijn eigen geboorte- en leefgebied in Zundert zou aan deze verduurzaming kunnen doen. Daar staat nu verstedelijking op het plan vlakbij zijn geboortegrond, terwijl vergroening aan de orde zou moeten zijn voor behoud van het erfgoed met dienstbaarheid aan de volgende generaties wat in lijn zou zijn met het plan Van Gogh Nationaal Park in Noord-Brabant.

Achtergrond – De relatie met deze vorm van duurzaamheid was niet moeilijk voor mij. Ik was net klaar met een jarenlang direct onderricht bij twee gerenommeerde Nederlandse historici te Antropia Driebergen/Zeist en Culemborg, Jacob Slavenburg en John van Schaik, die mij wegwijs maakten in een stuk geesteswetenschappen van westerse esoterie tot aan oosterse wijsheid. Deze opgedane kennis was voor mij niet voldoende om een dergelijk onderzoek voort te zetten. Er was nog meer nodig om een goede basis te gaan vormen met bronnen, feiten en een heldere verslaglegging. Met mijn jarenlange journalistieke ervaring als correspondent bij een nieuwskrant in West-Brabant en Zeeland, volgde ik een opleiding aan de Thomas More Hogeschool te Mechelen in België, het land waar Vincent van Gogh tevens een deel onderricht ontving in Antwerpen en Brussel. Ik volgde de IRJ, Internationale Research Journalistiek. Dankzij de tools die ik hier aangereikt kreeg, kon het onderzoekswerk op andere verdiepende wijze voortgezet worden. De hoeveelheid informatie werd (te) veel en er moest gefilterd worden. Dit heeft onder meer geleid tot deze website waar e.e.a. concreet uiteengezet wordt en waarop manifestaties te vinden zijn, zoals het filmscript, het theaterstuk en de lezing vanaf 2019/2020, die uit het onderzoekswerk gevloeid zijn als creatie. Alles met één doel: om steeds te tonen wat Van Gogh bezielde, met welke hartstochten hij te werk ging, wat hij neerzette voor mensen bij leven en wat dit in een andere werkelijkheid voor uitwerking heeft gelet op overgedragen en achtergebleven oude geschriften. Dan blijkt dat de  tunnelvisie ‘een rode gek’ als etiket jarenlang is opgeplakt – wellicht ten onrechte mede omdat zijn laatste behandelend arts dokter Gachet uit Auvers geen diagnose over hem stelde -, dat zijn voormalige jaren en inzet voor de mensheid te weinig aandacht heeft gehad en daarom minder bekend is, en dat zijn succes op deze aardbol in hypothetische zin een metafysische verklaring kent. Maar ook het oorincident kent een waarheid die uit de doeken gedaan kan worden. Eén die in lijn is met het leven en gedachtegoed van deze Nederlandse kunstschilder. Er is eigenlijk zoveel meer om te tonen, dat er een aparte publicatie aan gewijd wordt eind 2019/begin 2020 waarbij duidelijk wordt dat duurzaamheid een andere kant heeft.

Claudia Koole (1971, Roosendaal en Nispen / West-Brabant) – info@vangoghkunstenduurzaamheid.nl / contact@prosperascenario.nl

Lid Auteursbond, netwerk voor scenarioschrijvers, Lid VVOJ en NVJ, Lid VZU

Enkele Vincent van Gogh links
https://www.visitbrabant.com/nl/wat-te-doen/van-gogh-brabant
http://www.vangoghbrabant.com
http://www.vangoghnationalpark.com
http://www.vangoghmuseum.nl
http://www.vangoghvillagenuenen.nl
http://www.vangogh-drenthe.nl
http://www.vangoghhuis.com
http://www.routevangogheurope.eu
http://www.vangoghkerk.nl
http://www.visitmons.nl
http://www.vangoghroute.nl